Deze pagina gaat over maagverkleining in Bos- en Gasthuisdistrict, een wijk in Leiden waar obesitas minder vaak dan gemiddeld voorkomt. De Gezondheidsmonitor 2024 van GGD’en, RIVM en CBS komt voor Bos- en Gasthuisdistrict uit op 14,8% van de volwassenen met een BMI van 30 of hoger. Ter vergelijking: Leiden heeft 12,5%, Nederland 16,7%. In aantallen is dat naar schatting 2.500 volwassenen. Hieronder vind je de cijfers voor de wijk en haar 8 buurten, de voorwaarden voor een operatie en antwoorden op veelgestelde vragen. Meer achtergrond: de voorwaarden voor een maagverkleining, de kosten en vergoeding en maagverkleining in Leiden.
Obesitas in Bos- en Gasthuisdistrict: de cijfers
Op ongeveer 17.000 volwassen inwoners komen in Bos- en Gasthuisdistrict naar schatting 2.500 mensen met obesitas. Kijk je naar aantallen, dan is dat plaats 92 van de duizend wijken met de meeste volwassenen met obesitas. Het percentage van 14,8% is een schatting met een 95%-marge van 14,0 tot 15,8%. Kortom: de hele marge ligt onder het landelijke cijfer.
Kijk je alleen naar het percentage, dan staat Bos- en Gasthuisdistrict op plaats 2.068 van de 3.207 Nederlandse wijken met een cijfer: ongeveer 64% van de wijken heeft een hoger aandeel. In heel Leiden hebben naar schatting 13.500 volwassenen obesitas; ongeveer 19,0% van hen woont in Bos- en Gasthuisdistrict.
Vergeleken met Leiden en Nederland
| Indicator | Bos- en Gasthuisdistrict | Leiden | Nederland |
|---|---|---|---|
| Obesitas (BMI 30+) | 14,8% | 12,5% | 16,7% |
| Overgewicht (BMI 25+) | 47,1% | 42,0% | 51,6% |
| Ervaart gezondheid als goed | 71,4% | 75,0% | 72,8% |
| Eén of meer langdurige aandoeningen | 35,2% | 32,7% | 34,9% |
| Voldoet aan de beweegrichtlijn | 52,7% | 56,8% | 48,3% |
| Sport wekelijks | 58,6% | 63,5% | 54,9% |
| Rookt | 18,4% | 17,8% | 17,2% |
| Drinkt overmatig | 6,7% | 8,0% | 5,8% |
| Moeite met rondkomen | 20,1% | 19,2% | 15,3% |
| (Heel) veel stress | 25,9% | 26,3% | 20,5% |
| Eenzaam | 52,6% | 49,1% | 47,2% |
Op meer gezondheidsthema’s dan alleen gewicht wijkt Bos- en Gasthuisdistrict af van heel Nederland. Meer mensen ervaren (heel) veel stress dan landelijk: 25,9% tegen 20,5%. Eenzaamheid komt vaker voor dan landelijk (52,6% tegenover 47,2%). Meer mensen hebben moeite met rondkomen dan landelijk (20,1% tegenover 15,3%). In onderzoek gaan zulke kenmerken vaak samen met overgewicht. Over één bewoner van Bos- en Gasthuisdistrict kun je er niets uit afleiden.
Van 2020 naar 2024
In 2020 had 14,3% van de volwassenen in Bos- en Gasthuisdistrict obesitas, in 2024 was dat 14,8%. Het aandeel is dus gestegen. Landelijk ging het van 15,6% naar 16,7%. Bij kleine verschuivingen is voorzichtigheid nodig: die vallen vaak binnen de marge van de schatting.
Obesitas per buurt in Bos- en Gasthuisdistrict
Voor 8 buurten in Bos- en Gasthuisdistrict is een schatting beschikbaar. Fortuinwijk-Noord komt het hoogst uit met 18,4%, Vreewijk het laagst met 6,5%. Dat scheelt 11,9 procentpunt. Houd er rekening mee dat een buurtschatting onzekerder is dan het cijfer voor de hele wijk.
zeker boven het landelijke cijfer overige gebieden landelijk cijfer 16,7% 95%-bandbreedte
- Fortuinwijk-Noord18,4% (marge 16,7 tot 20,6%)
- Haagweg-Zuid18,1% (marge 16,4 tot 20,0%)
- Fortuinwijk-Zuid17,0% (marge 15,5 tot 19,0%)
- Gasthuiswijk15,4% (marge 13,5 tot 17,5%)
- Boshuizen14,3% (marge 13,2 tot 16,1%)
- Haagweg-Noord11,4% (marge 9,5 tot 13,5%)
- Oostvliet9,6% (marge 6,9 tot 13,8%)
- Vreewijk6,5% (marge 5,0 tot 7,7%)
| Buurt | Postcode | Inwoners | Obesitas | 95%-marge |
|---|---|---|---|---|
| Fortuinwijk-Noord | 2324 | 3.565 | 18,4% | 16,7–20,6 |
| Haagweg-Zuid | 2321 | 3.755 | 18,1% | 16,4–20,0 |
| Fortuinwijk-Zuid | 2324 | 2.085 | 17,0% | 15,5–19,0 |
| Gasthuiswijk | 2321 | 2.420 | 15,4% | 13,5–17,5 |
| Boshuizen | 2324 | 4.180 | 14,3% | 13,2–16,1 |
| Haagweg-Noord | 2321 | 1.840 | 11,4% | 9,5–13,5 |
| Oostvliet | 2323 | 375 | 9,6% | 6,9–13,8 |
| Vreewijk | 2311 | 2.455 | 6,5% | 5,0–7,7 |
Bevolking van Bos- en Gasthuisdistrict
De wijk heeft 20.680 inwoners en 11.740 huishoudens. De leeftijdsopbouw: 19,1% is 65-plus en 11,4% jonger dan 15. Het aandeel alleenwonenden ligt op 58,0% van de huishoudens. Het CBS deelt de wijk in als zeer sterk stedelijk (4.005 inwoners per km²).
| Kenmerk | Bos- en Gasthuisdistrict | Leiden |
|---|---|---|
| Inwoners | 20.680 | 130.108 |
| 65 jaar of ouder | 19,1% | 16,1% |
| Eenpersoonshuishoudens | 58,0% | 56,5% |
| Afstand tot huisartsenpraktijk | 0,5 km | 0,7 km |
| Afstand tot grote supermarkt | 0,8 km | 0,7 km |
Voor vergoeding heb je een verwijzing nodig, en die vraag je bij de huisarts. Vanuit Bos- en Gasthuisdistrict reis je gemiddeld 0,5 km naar de dichtstbijzijnde praktijk. Dat is niet verder dan gemiddeld in Leiden, waar het 0,7 km is.
Bos- en Gasthuisdistrict binnen Leiden
Binnen Leiden staat Bos- en Gasthuisdistrict op plaats 4 van 10 wijken als je naar het percentage obesitas kijkt. Voor de gemeente als geheel is dat 12,5%, lager dan het landelijke cijfer.
| Wijk | Plaats in gemeente | Obesitas | Moeite met rondkomen | Naar de pagina |
|---|---|---|---|---|
| Leiden-Noord | 2 | 15,9% | 23,2% | Maagverkleining Leiden-Noord |
| Merenwijkdistrict | 3 | 15,4% | 14,7% | – |
| Bos- en Gasthuisdistrict | 4 | 14,8% | 20,1% | deze pagina |
| Morsdistrict | 5 | 14,7% | 19,0% | – |
| Roodenburgerdistrict | 6 | 10,8% | 15,7% | Maagverkleining Roodenburgerdistrict |
Van Bos- en Gasthuisdistrict naar een maagverkleining: de stappen
De voorwaarden voor een operatie
Obesitas begint bij een BMI van 30, en dat geldt in Bos- en Gasthuisdistrict voor 14,8% van de volwassenen. Een maagverkleining is bedoeld voor een zwaardere groep. Volgens de richtlijn van de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde kom je in aanmerking bij een BMI van 40 of hoger, of 35 of hoger met een aandoening die met je gewicht samenhangt, zoals diabetes type 2, slaapapneu of hoge bloeddruk. Je bent 18 jaar of ouder en hebt aantoonbaar geprobeerd af te vallen zonder operatie. De Gezondheidsmonitor maakt geen onderscheid boven een BMI van 30: van de ongeveer 2.500 volwassenen met obesitas in Bos- en Gasthuisdistrict voldoet dus maar een deel aan die indicatie.
Welke ingrepen zijn er?
- Gastric sleeve vanuit Leiden: een buismaag, zonder omleiding van de darm.
- Gastric bypass vanuit Leiden: een klein maagzakje met een omleiding van de darm.
- Mini gastric bypass vanuit Leiden: een lange smalle maagbuis met één aansluiting op de dunne darm.
Je beslist niet alleen: het behandelteam kiest samen met jou. Bij diabetes type 2 of maagzuurklachten ligt een bypass meer voor de hand; een sleeve is technisch minder ingewikkeld en korter.
Zo verloopt het traject
- Huisarts: de huisarts verwijst je naar een bariatrisch centrum; vanuit Bos- en Gasthuisdistrict is de praktijk gemiddeld 0,5 km weg.
- Screening: een internist, psycholoog en diëtist kijken in het centrum of een operatie voor jou verantwoord is.
- Voorbereiding: niet meer roken, niet aankomen in gewicht en je voeding aanpassen.
- Operatie: de ingreep zelf is een kijkoperatie van 45 tot 120 minuten onder narcose.
- Nazorg: vijf jaar of langer controles, en vitamines voor de rest van je leven.
Veelgestelde vragen over maagverkleining in Bos- en Gasthuisdistrict
14,8% van de volwassenen in Bos- en Gasthuisdistrict heeft een BMI van 30 of hoger, met een marge van 14,0 tot 15,8%. Op de naar schatting 17.000 volwassen inwoners zijn dat er ongeveer 2.500. Overgewicht (BMI 25+) heeft 47,1%.
Het hoogst is het in Fortuinwijk-Noord, waar 18,4% van de volwassenen obesitas heeft (marge 16,7 tot 20,6%). In Vreewijk is het met 6,5% het laagst. Omdat buurten klein zijn, is de marge daar ruimer dan bij de wijk.
Volgens het CBS is de dichtstbijzijnde huisartsenpraktijk gemiddeld 0,5 km over de weg. Dat doet ertoe, want zonder verwijzing van je huisarts of een specialist wordt een maagverkleining niet vergoed.
Ja. De vergoeding hangt niet af van je woonplaats maar van de medische indicatie en een verwijzing; dan zit een maagverkleining in het basispakket. Je eigen risico betaal je zelf, in 2026 is dat €385. Heb je een naturapolis, kies dan een gecontracteerd centrum, anders krijg je vaak maar een deel vergoed.
Ook vanuit Bos- en Gasthuisdistrict geldt: de belangrijkste zijn een gecombineerde leefstijlinterventie, medicatie en de maagballon. Die ballon is geen operatie, wordt na zes tot twaalf maanden verwijderd en wordt vrijwel nooit vergoed. Een maagband wordt bijna niet meer geplaatst, want op de lange termijn vielen de resultaten tegen. Zie de maagballon.
Voor Bos- en Gasthuisdistrict en de rest van Nederland: bij de centra, tijdens hun voorlichtingsavonden, en bij patiëntenvereniging Bariatrie Groep Nederland, die lotgenotencontact biedt. Verhalen zijn vaak positief over het afvallen en noemen ook een zware eerste periode. Zie ervaringen met een maagverkleining.
Kort samengevat voor Bos- en Gasthuisdistrict: dat verschilt per ingreep. Na een bypass nemen refluxklachten meestal af, na een sleeve kunnen ze juist erger worden. Heb je al ernstig last van maagzuur, dan pleit dat tegen een sleeve; het behandelteam weegt dat mee.
Dit geldt in Bos- en Gasthuisdistrict net als overal: alleen bij hoge uitzondering. Dat gebeurt in een gespecialiseerd centrum en binnen strikte protocollen; de gangbare ondergrens is achttien jaar. Daar gaat een intensief traject aan vooraf met leefstijlbegeleiding, diëtist en psycholoog. Begin bij de huisarts of de kinderarts.
Voor wie in Bos- en Gasthuisdistrict woont, is het antwoord hetzelfde als elders: dat gebeurt, meestal tijdelijk tijdens het herstel. De eerste weken zijn zwaar door pijn, misselijkheid, weinig eetlust en een andere smaak. Harde landelijke cijfers over spijt zijn er niet. Bespreek twijfels met je behandelteam, want ze horen bij het traject.
Of je nu in Bos- en Gasthuisdistrict woont of ergens anders: minstens vijf jaar bij het centrum, met controles van gewicht, voeding en bloedwaarden zoals ijzer, vitamine B12, foliumzuur en vitamine D. Daarna blijft jaarlijks bloedonderzoek belangrijk, bijvoorbeeld via je huisarts. Meer over de nazorg.
Bronnen en methode
- Tabel 50150NED van CBS, RIVM en GGD'en, Gezondheid per wijk en buurt, gepubliceerd 18-11-2025 (indeling 2024). Laatst geraadpleegd op 21 september 2026, via RIVM StatLine en de open-data-API.
- Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024, GGD'en, CBS en RIVM, toelichting op VZinfo.nl.
- NVvH, Richtlijn Morbide Obesitas (2023): de criteria voor wie in aanmerking komt.
- Tabel 85984NED van het CBS (Kerncijfers wijken en buurten 2024): bevolking naar leeftijd, huishoudens, stedelijkheid en afstand tot voorzieningen. Geraadpleegd op 21 september 2026.
- Eigen schatting van het aantal volwassenen met obesitas: percentage obesitas maal het aantal inwoners van 18+, waarbij dat aantal is benaderd als alle inwoners min de 0- tot 15-jarigen en drie tiende van de 15- tot 25-jarigen. Afgerond.
Cijfernoot. Een BMI van 30 of hoger heet obesitas, een BMI van 25 of hoger overgewicht; het gaat om volwassenen van 18 jaar en ouder. Deelnemers gaven hun lengte en gewicht zelf op; daardoor valt het echte aandeel meestal wat hoger uit. Cijfers per gemeente, wijk en buurt zijn modelschattingen (kleine-gebiedsschatting van het RIVM) op basis van de enquête en registerkenmerken van de inwoners; de 95%-marge staat bij elk cijfer. In 2024 had 16,7% van de Nederlandse volwassenen obesitas, in 2020 15,6%. Is een getal een eigen berekening of schatting, dan vermelden we dat.